ئه‌نثرۆپۆلۆجیای جێنده‌ر(خوێندنەوەیەکی ئەنثرۆپۆلۆجی‌)

جۆری توێژینه‌وه‌ : Original Article

نوسه‌ر

بەشی کۆمەڵناسی، کۆلیژی زانستە مرۆڤایەتییەکان، زانکۆی سلێمانی، هەرێمی کوردستانی عێراق

https://doi.org/10.24271/garmian.2024.110301
پوخته‌
ئه‌م توێژینه‌وه‌یه‌(ئه‌نثرۆپۆلۆجیای جێنده‌ر) توێژینه‌وه‌یه‌كی تیۆرییه‌ له‌ بواری ئه‌نثرۆپۆلۆجیای جێنده‌ریدا ئه‌نجامدراوه‌. ئامانجی توێژینه‌وه‌كه‌ بریتییه‌ له‌ خستنه‌ڕووی بۆچوونە ئەنثرۆپۆلۆجیەەکان بەتایبەتی بۆچوونە‌ زانستییه‌كانی سێ ژنه‌ زانای بواری ئه‌نثرۆپۆلۆجیا هه‌ریه‌كه‌ له‌(ڕۆث بندكت و مارگرێت مید و ماری كابری)؛ هه‌روه‌ها له‌ ڕوانگه‌ی ئه‌وانه‌وه‌ زانینی هۆكاره‌كانی تایبەتمەندی جێندەری.
ئه‌و میتۆده‌ی كه له‌م توێژینه‌وه‌یه‌دا پشتی پێ به‌ستراوه‌، بریتییه‌ له‌ میتۆدی شیكردنه‌وه‌ی بۆچوونە ئەنثرۆپۆلۆجییەکان وناوه‌ڕۆكی نووسراوه‌كانی ئه‌و سێ ژنه‌ی بواری ئه‌نترۆپۆلۆژیا. له‌ ئه‌نجامی توێژینه‌وه‌كه‌دا گه‌یشتۆه‌ كۆمه‌ڵه‌ ئه‌نجامێك له‌وانه‌: به‌شداری ژنان له‌ بواری په‌ره‌پێدان و پێش خستنی زانستی ئه‌نترۆپۆلۆژیادا به‌شدارییه‌كی گرنگ و كاریگه‌ره‌، هیچ توێژه‌رێكی ئه‌و بواره‌ ناتوانێت ڕۆڵ و تێڕوانینی ئه‌وان نادیده‌ بگرێت. هه‌روه‌ها جیاوازی رۆڵه‌ كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كانی نێوان نێر و مێ هۆكاره‌كه‌ی بایۆلۆژیا نییه‌، به‌ڵكو هۆكاره‌كه‌ی بۆ كولتوور ده‌گه‌ڕیته‌وه‌؛ ئه‌م ژنانه‌ ئه‌و تێڕوانینه‌ نازانستیانه‌ی ناو ناوه‌نده‌ زانستییه‌كانی وه‌ك ئه‌و زانكۆیانه‌ی كه‌ كاریان تێدا كردووه‌  ده‌رباره‌ی تێڕوانینی نه‌رێنیان ده‌رباره‌ی توانای ژنان به‌ره‌و تێڕوانینی ئه‌رێنی گۆڕیوه‌. 

وشه‌ بنچینه‌ییه‌كان


ناونیشانی توێژینه‌وه‌ English

Gender Anthropology (An Anthropological Study)

نوسه‌ر English

Jwan Bakhtyar Bakhtyar
پوخته‌ English

This research (Gender Anthropology) is a theoretical research conducted in the field of gender anthropology. The aim of the study is to present the anthropological views, especially the scientific views of three women anthropologists (Roth Benedict, Margaret Mead and Mary Cabri); Also, from their perspective, knowing the causes of gender characteristics.
The method used in this study is to analyze the anthropological views and content of the writings of the three women in the field of anthropology. The research concluded that women's participation in the development of anthropology is an important and effective contribution. No researcher in this field can ignore their role and views. Also, the differences in social roles between males and females are not due to biology, but to culture; These women have changed the unscientific attitudes in the scientific centers such as the universities where they worked about their negative attitudes about women's abilities to positive attitudes.

وشه‌ بنچینه‌ییه‌كان English

Anthropology
Gender
Ruth Benedict
Margaret Mead
Mary Cabrera
  1. لیستی سه‌رچاوه‌كان:

    1. شوانی، محه‌مه‌د(2017) بنچینه‌كانی ئه‌نترۆپۆلۆژیای گشتی(چییه‌تی، مێژوو و له‌تبوونی ئه‌نترۆبۆلۆژیا)، ب1، له‌ بڵاوكراوه‌كانی كۆمه‌ڵه‌ی كۆمه‌ڵناسان و ده‌روونناسانی كوردستان، به‌بێ ناوی چاپخانه‌ و شوێنی چاپ.
    2. كۆڵمه‌ن، سایمۆن و واتسۆن، هێلین(2022) ده‌روازه‌كانی مرۆڤناسی(سه‌رچاوه‌كانی تێگه‌یشتن له‌ مرۆڤ)، و: دانا شوانی، ناوه‌ندی ڕۆشنبیریی ئاوێر بۆ چاپ و بڵاوكردنه‌وه‌.
    3. میران، ڕه‌شاد(20121) مرۆڤناسی، ده‌زگای چاپ و بڵاوكردنه‌وه‌ی ڕۆژهه‌ڵات، هه‌ولێر.
    4. أبوبكر، أميمة و شكري, شيرين(2002) المرأة و الجندر-الغاء التمييز الثقافي و الاجتماعي بين الجنسين، دار الفكر، دمشق.
    5. توسان ، ساندي (1999). فيليس كابري وأنا . كارلتون: مطبعة جامعة ملبورن.
    6. حكايات المسافرين" . البريد الغربي (بيرث ، واشنطن: 1885 - 1954) . 19 يناير 1939. ص. 38 . تم الاسترجاع 3 أبريل 2020 .
    7. روبرت رودفيلد، المجتمع القروي وثقافته، ترجمة فاروق محمد العادلي (الهيئة المصرية العامة للكتاب، 1975).
    8. سليم, شاكر مصطفى(1981) قاموس الانثروبولوجيا(انكليزي-عربي) جامعة الكويت، الكويت.
    9. سواملية، فريدة (2016 ) اضطراب الهوية الجنسية عند الطفل. مجلة أبحاث نفسية وتربوية. 9 ،21-1.
    10. شارلوت سيمور سميث، موسوعة علم الإنسان، ترجمة مجموعة من علماء الاجتماع والأنثروبولوجيا، بإشراف محمد الجوهري (المجلس الأعلى للثقافة والترجمة، القاهرة 1990).
    11. طرشان حنان , جامعة باتنة الجزائر , كتاب وقائع المؤتمر العلمي الافتراضي ( الجزء الاول ) ,2021.
    12. طرشان حنان , جامعة باتنة الجزائر , كتاب وقائع المؤتمر العلمي الافتراضي ( الجزء الثاني) ,2021.
    13. عاطف وصفي، الثقافة والشخصية والشخصية المصرية التقليدية ومحدداتها الثقافية (دار المعارف، الطبعة الأولى، مصر 1975)
    14. العمر، معن خليل(2015) علم اجتماع الجندر، دار الشروق للنشر و التوزيع، عمان-الاردن.
    15. كابري ، فيليس (1910-1977) في موسوعة المرأة والقيادة في القرن العشرين
    16. محمود محمد هدير , مدرس مساعد بكلية الاداب جامعة الاسكندرية قسم الأنثروبولوجيا , مفهوم الجندر والدور البنائي المتغير .
    17. المؤلف: المكتبة الوطنية الفرنسية —http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12057528x— تاريخ الاطلاع: 10 أكتوبر 2015 — الرخصة: رخصة حرة.
    18. الوطنية: المرأة في الخطاب السوسيولوجي مقاربات الجنس والجندر )النوع الاجتماعي(، مجلد 2 ، ع 8 ،الجزائر
    19. وهيبة، عيساوة (2020)الجندر. مفهومه واستخداماته. مجلة العلوم الاجتماعية، عدد خاص بالندوة
    20. Beauvoir, Simone de. The Second Sex. Translated and edited by H. M. Parshley. New York, 1952
    21. Bederman, Gail. Manliness and Civilization: A Cultural History of Gender and Race in the United States, 1870–1917. Chicago, 1995
    22. https://www.womenofthehall.org/inductee/ruth fulton-benedict