جۆری توێژینه‌وه‌ : Original Article

نوسه‌ران

به‌شی كوردی // كۆلێژی زمان // زانكۆی سه‌ڵاحه‌دین

پوخته‌

ئه‌م توێژینه‌وه‌یه‌ به‌ناونیشانی (بیری نه‌ته‌وه‌یی و به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ له‌ كورته‌ چیرۆكی كوردیدا به‌نمونه‌ی (كۆی كورته‌ چیرۆكه‌كانم) عه‌بدوڵڵا ئاگرین)) ، هه‌وڵێكه‌ بۆ ناساندنی زاراوه‌ی (نه‌ته‌وه‌ ) و (نه‌ته‌وایه‌تی) و(به‌ره‌نگاری)و چۆنیه‌تی سه‌رهه‌ڵدانی ئه‌م دووچه‌مكه‌ له‌ڕووی مێژووییه‌وه‌ ، ڕه‌نگدانه‌وه‌ی (بیری نه‌ته‌وه‌یی)له‌ئه‌ده‌بی نوسراو و هه‌روه‌ها (به‌ره‌نگاری) یش به‌نمونه‌ی له‌ ئه‌ده‌بی سه‌رزاری وه‌رگیراوه‌ و دواتر هه‌ردوو چه‌مك لێكدانه‌وه‌ی بۆكراوه‌ له‌نێو كورته‌ چیرۆكه‌كان . چونكه‌ په‌یوه‌ندییه‌كی به‌یه‌كه‌وه‌ به‌ستراو هه‌یه‌ له‌نێوان هه‌ردوو چه‌مك و جێكه‌وته‌یه‌كی گرنگی هه‌یه‌ له‌ ناو كورته‌ چیرۆكی كوردیدا .

وشه‌ بنچینه‌ییه‌كان

ناونیشانی توێژینه‌وه‌ [English]

National thought and Resistance in Kurdish Short Story as exemplified by(the Collection of my short stories by Abdullah Agrin)

نوسه‌ران [English]

  • Aram Abdulla
  • Abdullah Agreen

به‌شی كوردی // كۆلێژی زمان // زانكۆی سه‌ڵاحه‌دین

پوخته‌ [English]

This study represents a critical and applied research, a scientific and academic attempt to identify the nationalist thought and resistance in the Kurdish short story, and the study was done on this aspect from the theoretical and practical point of view of ( the collection of my short stories) by the narrator (Abdullah Ağrin).
Nationalist thought and resistance are among the features of the revolutionary literature of contemporary Kurdish literature, its events revolve around the struggle and struggle of the Kurdish people in order to preserve the issue and national identity. We have the realism of the oppressed society in the last century, and we also find the criticism of society and the reaction to the feudal authority that our people suffered from.
This research consists of two chapters, the first chapter we shed light on nationalism, national character, national identity and the concept of national thought and its extension throughout history. Heroic) is among all the existing materials, and in the second chapter we dealt with the application of national thought and the extent of its impact on the storyteller. .

وشه‌ بنچینه‌ییه‌كان [English]

  • National thought
  • resistance
  • reflection and influence
یه‌كه‌م : به‌زمانی كوردی :
  أ-كتێب :
1-ئه‌كره‌می میهرداد ، ناسیۆنالیزم(گۆرانكاری ، تیۆری ، ڕه‌خنه‌) ، بڵاوكراوه‌ی مه‌كته‌بی بیرو هۆشیاری ، سلێمانی ، 2006.
2- ئۆسكارمان ، ( تحفه‌ المظفرية) به‌زمانى كوردى موكرى –به‌شی یه‌كه‌م ، و: هێمن موكریانی ، چاپخانه‌ی كۆری زانیاری كورد ، به‌غدا . 1975.
3- د.ڕه‌فیق سابیر ، كلتور وناسیۆنالیزم ، چاپخانه‌ی تیشك ، سلێمانی ، 2008 .
4- د..سه‌لام ناوخۆش، ناسیۆنالیزمی كوردی و زمانی كوردی ، نوسینگه‌ی ته‌فسیر بۆ بڵاووكردنه‌وه‌ و ڕاگه‌یاندن ، هه‌ولێر2016
5- د .صادق به‌هائه‌ددین ئامێدی ، دیوانا مه‌لاێێ جزیری _ چاپا ئێكێ ، چاپخانه‌ی كۆڕی زانیاری كورد ، به‌غدا ،1977.
6-د. عه‌بدوڵڵا یاسین ئامێدی ، هۆنراوه‌ی به‌رگری به‌رهه‌می چه‌ند شاعیرێكی كرمانجی ژووروودا (1939-1970) ، چاپی یه‌كه‌م ، چاپخانه‌ی وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده‌ ، هه‌ولێر ، 2004.
7-د. مارف خه‌زنه‌دار ، مێژووی ئه‌ده‌بی كوردی ، به‌رگی دووه‌م ، چاپخانه‌ی وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده‌ ، هه‌ولێر ، 2002.
8- سابیر ڕه‌شید ، چیرۆكی كوردی (ڕه‌خنه‌ و لێكۆڵینه‌وه‌ )چاپخانه‌ی رۆشه‌نبیری، هه‌ولێر،2005. ‌
9- شوان عوسمان نوری ، بنیاتی ڕووداو له‌ كورته‌ چیرۆكی هونه‌ری كوردیدا به‌نمونه‌ی (كۆی كورته‌ چیرۆكه‌كانم) ی عه‌بدوڵڵا ئاگرین ، چاپی یه‌كه‌م ،هه‌ولێر2020
10- عه‌بدولحه‌مید حوسه‌ینی سه‌پان ، دمدم و حه‌ماسه‌ی خانی له‌پ زێڕێن ، چاپی یه‌كه‌م ، چاپخانه‌ی ئینستیوتی كه‌له‌پووری كورد ، سلێمانی ،2017.
11- عه‌بدولڕه‌حمان زه‌بیحی، قاموس زبانی كوردی –به‌رگی دووه‌م ، چاپكراوه‌كانی كۆڕی زانیاری كورد ، به‌غدا 1979
12- عه‌لائه‌دین سوجادی ، مێژووی ئه‌ده‌بی كوردی ، بڵاوكراوه‌ی كوردستان ، سنه‌ . 1391
13-عه‌بدوڵڵا ئاگرین ،كۆی كورته‌ چیرۆكه‌كانم، چاپی یه‌كه‌م ، چاپخانه‌ی رۆژهه‌ڵات ، هه‌ولێر2013
14- قه‌یس جه‌واد ئه‌لعه‌زاوی،ڕه‌گ و رێشه‌ی ناسیۆنالیزمی توركی، و:د.موحسین ئه‌حمه‌دعومه‌ر، ده‌زگای چاپ و په‌خشی سه‌رده‌م ، سلێمانی2007
15- كامه‌ران موكری ، ئه‌ده‌بی فۆلكلۆریی كوردی ، به‌شی یه‌كه‌م ، چاپخانه‌ی زانكۆی سه‌لاحه‌دین ، هه‌ولێر1984
16- محه‌مه‌د ئه‌مین ئۆسمان،(مه‌م وزین)ی ئه‌حمه‌دی خانی ، چاپا ئێكێ ، چاپخانه‌ی الجاحظ, به‌غدا ،1990 .
17-هه‌ژار موكریانی، هه‌مبانه‌ بۆرینه‌ ، فرهنگ كردی –فارسی ، تهران 1369
18- هه‌یاس مه‌حمود كاكه‌یی ، به‌دواداچوون و لێكۆڵێنه‌وه‌ له‌ باباتاهیری هه‌مه‌دانی و چوارینه‌كانی ، چاپی یه‌كه‌م ، چاپخانه‌ی شه‌هاب ، هه‌ولێر . 2010  .
 
ب-گۆڤاره‌كان :
19-د .عزه‌دین مسته‌فا ڕه‌سووڵ ،  (1984) ،ناوه‌رۆكی سیاسی و كۆمه‌ڵایه‌تی چیرۆكی كوردی ، گۆڤاری (كاروان) ژماره‌ (19) سالأى 1984 .
 
دووه‌م : به‌زمانی عه‌ره‌بی :
20- د . كريم مهدي المسعودي, الواقع الفلسطيني في رواية غسان كنفاني وجبرا ابراهيم جبرا (دراسة نقدية في الادب ) , ط 2 , ديمشق (2014)
21- د .عبدالوهاب الكيالي, الموسوعة السياسية, ج 3 ,  دارالهلالی ، بیروت ،1997.   
22-د. نافع عقراوي , من الادب المقاومة الايراني , مطبعة الثقافة, اربيل , 1984 .
23-غسان كنفاني  , ادب المقاومة في فلسطين المحتلة (1948-1966) , ط 2 , نيقوسيا – قبرص، (2014)